wtorek, 18 lutego 2020 r.

Uroczystość przeniesienia relikwii św. Wojciecha

Od niepamiętnych czasów, a przynajmniej od XII wieku, uroczystość translacji – przeniesienia relikwii św. Wojciecha obchodzona była w Kościele gnieźnieńskim w sposób uroczysty. Z tradycją tą nierozerwalnie związane były również dwa miejsca: Gniezno i Trzemeszno. Także tegoroczne obchody uroczystości, przypadającej na dzień 22 października, miały szczególny charakter. Zostały one bowiem połączone z triduum ku czci św. Wojciecha (22-24 października br.), a świętego biskupa-męczennika uczczono równie uroczyście w Gnieźnie i Trzemesznie.

Przez wiele lat kwestia genezy uroczystości translacji relikwii św. Wojciecha wzbudzała wiele kontrowersji i podejmowana była przez różnych naukowców i badaczy. Jest niewątpliwym faktem historycznym, że w przeszłości, bardzo rygorystycznie przestrzegano zasady, że po kanonizacji męczennika jego doczesne szczątki przenoszono z miejsca pierwotnego pochówku do głównego ołtarza świątyni. Najnowsze badania w katedrze gnieźnieńskiej potwierdzają, że także w Gnieźnie miała miejsce taka uroczystość. Pomimo wielowiekowej tradycji, w wyniku reformy Soboru Watykańskiego II, w 1974 roku święto to zostało wyłączone z kalendarza liturgicznego. Decyzja ta była prawdopodobnie podyktowana faktem, iż brakowało wystarczających racji historycznych do obchodzenia uroczystości przeniesienia relikwii świętego biskupa-męczennika. Dzięki usilnym staraniom ks. abp. Henryka Muszyńskiego, pragnącego w sposób jak najbardziej podniosły uczcić milenijne obchody rocznic związanych ze śmiercią i kanonizacją św. Wojciecha w roku 2000 uroczystość translacji relikwii została przywrócona w kalendarzu liturgicznym archidiecezji gnieźnieńskiej.

Zgodnie z tradycją

W trakcie tegorocznych obchodów uroczystości nie zapomniano również o „trzemeszeńskiej tradycji”, związanej z kultem św. Wojciecha. To właśnie dlatego Msza św. rozpoczynająca świętowojciechowe triduum była sprawowana w Bazylice pw. Wniebowzięcia NMP w Trzemesznie. Do Trzemeszna przywiezione zostały również relikwie Patrona Polski, umieszczone w relikwiarzu głowy. Jeżeli nawet fakty historyczne nie mówią jednoznacznie na temat obecności św. Wojciecha lub jego doczesnych szczątków w Trzemesznie, to przekonanie o tym głęboko tkwi w świadomości mieszkańców tej miejscowości, czemu dali oni świadectwo przybywając bardzo licznie na piątkową uroczystość. Mszy św. przewodniczył ks. abp Henryk Muszyński, a koncelebrowali ją: ks. bp Bogdan Wojtuś, księża kanonicy z Prześwietnej Kapituły Prymasowskiej Archikatedry Gnieźnieńskiej oraz kapłani z dekanatu Trzemeszno. – Archidiecezja gnieźnieńska ma szczególne zobowiązania wobec św. Wojciecha – mówił w homilii Arcybiskup Gnieźnieński. – Jest on bowiem nie tylko Patronem Polski, ale również Patronem archidiecezji gnieźnieńskiej. Dlatego też obok święta obchodzonego w dniu 23 kwietnia, które ma wymiar ogólnopolski, a nawet międzynarodowy, mamy więc szczególny tytuł ku temu, aby uczcić św. Wojciecha osobnym świętem. Pamiętajmy jednak, że spoczywa na nas nie tylko zobowiązanie oddawania czci świętemu męczennikowi, ale przede wszystkim zobowiązanie naśladowania go w Jego męstwie i wierności Ewangelii.

Potrzeba miłości i odwagi

Doczesne szczątki biskupa-męczennika opuściły Trzemeszno w niedzielny poranek (24 października br.). Tuż przed południem, wraz z liczną grupą pielgrzymów z Trzemeszna i okolic, dotarły one na Rynek w Gnieźnie, skąd w procesji zostały przeniesione do Bazyliki Prymasowskiej na Wzgórzu Lecha. O godzinie 12. w wiekowych murach gnieźnieńskiej katedry rozpoczęła się uroczysta Msza św., której przewodniczył ks. bp Bogdan Wojtuś. – Święty Wojciech przeszedł przez naszą ziemię, by głosić Dobrą Nowinę – mówił. – Przeszedł odważnie, pełen miłości. Poniósł śmierć męczeńską. Śmierć ta wydała plon obfity. Dziś także – podkreślił gnieźnieński biskup pomocniczy – potrzeba nam takiej miłości i takiej odwagi. Odwagi, która pozwala głosić Ewangelię mimo niechęci, sprzeciwów i prześladowań, jakich nie szczędzi się Kościołowi.
W kończącej świętowojciechowe triduum Mszy św. uczestniczyli przedstawiciele lokalnych władz samorządowych oraz licznie zebrani wierni, m.in. z Gniezna, Trzemeszna, Gębic, Kamieńca i Orchowa. Podczas Eucharystii miał miejsce obrzęd przyjęcia kandydatów do diakonatu i prezbiteratu z Prymasowskiego Wyższego Seminarium Duchownego w Gnieźnie. Odtąd – jak mówił ks. bp Bogdan Wojtuś – będą oni wzrastać w powołaniu i przygotowywać się do odważnego głoszenia Chrystusa. Do godnego kontynuowania misji, jaką podjął ongiś św. Wojciech. Warto dodać, iż dzień wcześniej (23 października br.) u grobu męczennika modliło się blisko pięciuset pielgrzymów z dekanatu Zagórów oraz misjonarze werbiści. Otrzymali oni fragment relikwii św. Wojciecha, który odtąd będzie się znajdował w kaplicy ich seminarium w Pieniężnie.

BERNADETA GOZDOWSKA
MARCIN MAKOHOŃSKI

Polecamy